टोकियो/जापान। मोची (餅) जापानी पारम्परिक खानाको एक प्रकार हो, जुन विशेष प्रकारको चामलबाट बनाइन्छ। यो चामललाई पिसेर वा स्टीम गरेर गाढा र लचकदार पेस्ट जस्तो बनाइन्छ। मोचीलाई जापानमा सांस्कृतिक, धार्मिक, र दैनिक जीवनमा विशेष महत्व दिइन्छ।

मोची(餅)उत्पत्ति र इतिहास
मोचीको इतिहास प्राचीन जापानदेखि सुरू भएको मानिन्छ। यसलाई पहिले खेतीपातीका देवी-देवताहरूको पूजा गर्नका लागि तयार गरिन्थ्यो। १० औं शताब्दीमा जापानी सामुराईहरूले युद्धमा शक्ति दिने खानाको रूपमा प्रयोग गर्न थाले।

मोचीको प्रकारहरू
१.ओसिरुको (おしろこ): मीठो चिया वा सूपमा मिसाएर खाइने मोची।
२.दाईफुकु (大福): मोचीलाई भित्र मिठो मकै वा रेड बिनको पेस्ट भरेर बनाइएको।
३.साकुरा मोची (さくら餅): चेरीको पातमा बेरिएको गुलाबी मोची।
४.ओहागी ( お萩): चामल र रेड बिन पेस्टले बनाइएको स्वादिष्ट मोची

मोचीको उपयोगिता
१.पर्व र चाडपर्वमा:•
मोचीलाई नयाँ वर्ष ( お正月) मा विशेष रूपमा खाने चलन छ।यसको प्रतीकात्मक अर्थ लामो जीवन र समृद्धि हो ।
२.धार्मिक अनुष्ठानमा:
मन्दिर र तीर्थस्थलहरूमा मोची चढाएर आशीर्वाद लिने परम्परा छ।
३.दैनिक जीवनमा:
हल्का खाजा वा डेसर्टको रूपमा खाइन्छ।चिया वा कफीसँग खाने मिठो परिकारको रूपमा पनि लोकप्रिय छ।

मोची(餅)बनाउने प्रक्रिया
मोची  चामल (मोटो र लिसाइलो चामल )लाई भिजाएर स्टीम गरिन्छ।त्यसपछि स्टीम भएको चामललाई कुटेर गाढा पेस्ट बनाइन्छ र तयार भएको पेस्टलाई मोचीलाई गोलाकार वा अन्य आकृतिमा बनाइन्छ।

मोची(餅)खाँदा सावधानी
मोची धेरै लचकदार र गाढा हुने भएकाले बच्चा वा वृद्धहरूले खाँदा निल्न कठिन हुन सक्छ। प्रत्येक वर्ष जापानमा मोची खाँदा निल्न नसकेर घाँटीमा अड्किने समस्याका कारण अस्पतालमा भर्ना हुने तथा मृत्युका घटना सुनिन्छ।

मोची(餅)को सांस्कृतिक महत्व
मोची केवल खानेकुरा मात्र होइन,यो जापानी परम्पराको गहिरो अंश हो।मोची शुभ दिन र अवसरमा उपहार दिने परम्परा छ। मोची बनाउने प्रक्रिया एक सामूहिक प्रकृया भएकाले परिवार र समुदायबीचको सम्बन्धलाई मजबुत बनाउने विश्वास गरिन्छ।

मोची जापानको संस्कृति, धर्म, र खानपानको अविभाज्य हिस्सा हो। यसको मिठास, बनावट, र सांस्कृतिक महत्त्वले यो जापानभरि मात्र नभई विश्वभरि पनि लोकप्रिय छ।