टोकियो,जापान। जनवरी २७ का दिन न्यूयोर्कको विदेशी मुद्रा बजारमा डलर बेचेर जापानी येन खरिद गर्ने क्रम तीव्र बनेपछि येनको मूल्य १ डलर बराबर १५२ येनको मध्यस्तरसम्म उक्लिएको छ। यो स्तर सन् २०२५ को अक्टोबर यताकै सबैभन्दा बलियो येनको अवस्थाका रूपमा हेरिएको छ।

जापानका अर्थमन्त्री कातायामाले विनिमय दरको अवस्थाबारे अमेरिका सरकारसँग नजिकको समन्वयमा आवश्यक कदम चाल्ने संकेत गरेपछि जापान–अमेरिका संयुक्त बजार हस्तक्षेप हुन सक्ने आशंकाले लगानीकर्ताहरू सतर्क बनेका हुन्। यसले डलरको बिक्री र येनको खरिदलाई थप बल दिएको देखिन्छ।

यसअघि यही जनवरी २३ मा जापान र अमेरिकाका मौद्रिक निकायहरूले हालैको तीव्र येन कमजोर अवस्थालाई नियन्त्रण गर्न ‘रेट चेक’ गरेको हुनसक्ने अड्कलले बजारमा तीव्र रूपमा येन बलियो र डलर कमजोर हुने क्रम सुरु भएको थियो। ‘रेट चेक’ भनेको मौद्रिक अधिकारीहरूले बैंकका विदेशी मुद्रा कारोबारीहरूसँग डलर–येन कारोबारको स्तरबारे जानकारी लिने प्रक्रिया हो, जसलाई बजार हस्तक्षेपको तयारीका रूपमा पनि बुझिन्छ।

यही पृष्ठभूमिमा जनवरी २७ को लन्डन बजारमा डलर बेचेर येन किन्न खोज्ने गतिविधि बढ्दा येनको दर १ डलर बराबर करिब १५४ येन ५० सेनबाट एकैचोटि १५३ येनको सुरुआती स्तरसम्म झण्डै १ येनभन्दा बढीले मजबुत भएको थियो।

त्यसपछि न्यूयोर्क बजारमा पनि यही प्रवृत्ति कायम रहँदा अर्थमन्त्री कातायामाले “अमेरिकी अधिकारीहरूसँग घनिष्ठ सहकार्य गर्दै उपयुक्त कदम चालिनेछ” भन्ने अभिव्यक्ति दिएपछि येन थप बलियो बनेको हो। यस क्रममा येन १ डलर बराबर १५२ येनको मध्यस्तरसम्म पुगेको छ, जुन करिब तीन महिनापछि देखिएको उच्च स्तर हो।

बजार विश्लेषकहरूका अनुसार ‘रेट चेक’ गरिएको हुनसक्ने अनुमान बाहिरिएयता लगानीकर्ताहरू येनको चालप्रति अत्यन्त संवेदनशील बनेका छन्। विशेषगरी लन्डन बजारमा देखिएको अचानक येन मजबुतीपछि सम्भावित सरकारी हस्तक्षेपको चेतावनी झन् बलियो बनेको उनीहरूको भनाइ छ।