जापानमा,मैले बिताएको एक दशकभन्दा बढी समयको अनुभवमा, नयाँ वर्षको पूर्वसन्ध्यामा देखिने एउटा विशेष परम्परा हो – तोसिगोसी सोबा। हरेक वर्ष डिसेम्बर ३१ को साँझ जब वर्ष बित्ने तर्खरमा हुन्छ , जापानी समाज शान्त, संयमित अनि गहिरो भावनात्मक वातावरणमा प्रवेश गर्छ । यही समयमा जापानीहरुले परिवारसंगै रेहर सोबा खान्छन्, जसलाई तोसिगोसी सोबा भनिन्छ।

सामान्यतः सोबा अरु समयको पनि लोकप्रिय परिकार मध्ये एक हो तर,तोसिगोसी सोबा केवल खानाका रूपमा सीमित छैन । यो आत्मचिन्तन र नयाँ सुरुवातको प्रतीक हो। सोबा लामो र पातलो हुन्छ । यसले जीवन दीर्घ र स्वास्थ्य जिवनको प्रतीककी साथै आगामी वर्ष सकारात्मक र सहज रहोस् भन्ने कामना बोकेको हुन्छ। साथै, सोबा सजिलै टुट्ने भएकाले बितेको वर्षका दुःख, पीडा, असफलता र नकारात्मकता यही वर्षमै टुटून्, नयाँ वर्षमा संगै नजाउन् भन्ने भाव पनि यसमा समेटिएको हुन्छ।

मैले जापानी परिवारहरूसँग बसेर नयाँ वर्ष मनाउँदा देखेको कुरा के हो भने, तोसिगोसी सोबा खाने समय निकै शान्त र मर्यादित हुन्छ । ठूलो भोज हुँदैन, हल्ला हुँदैन । सादा सोबा, कहिलेकाहीँ झिँगे माछा (एबी) तेन्पुरा, हरियो प्याज र तातो सुप -बस् त्यत्तिकै । तर त्यस सादगीभित्र परम्परा र पुस्तान्तरणको गहिरो दर्शन लुकेको हुन्छ।

मेरो व्यक्तिगत विचारमा, यो परम्पराबाट हामीले पनि धेरै कुरा सिक्न सक्छौँ । वर्षको अन्त्यमा केहि क्षण धैर्य गरेर, बितेको समयलाई फर्केर हेर्ने, गल्ती तथा कमि कमजोरीहरु स्वीकार गर्ने र नयाँ वर्षलाई खुसी मन लिएर स्वागत गर्ने संस्कार अत्यन्तै सकारात्मक लाग्छ। नेपाली समाजमा पनि नयाँ वर्ष वा चाडपर्वमा यस्ता आत्ममूल्याङ्कनका क्षण थपिन सके, सायद जीवन अझ सन्तुलित र अर्थपूर्ण हुन सक्छ।