टोकियो,जापान। जापानका डिपार्टमेन्ट स्टोरहरूमा डिसेम्बर महिनामा चिनियाँ ग्राहकको संख्या र उनीहरूले गर्ने ड्युटी–फ्री किनमेल दुवै अघिल्लो वर्षको तुलनामा करिब ४० प्रतिशत ले घटेको उद्योगसम्बन्धी तथ्यांकले देखाएको छ। जापान–चीनबीच बढ्दो कूटनीतिक तनाव यसको मुख्य कारण मानिएको छ।

जापान डिपार्टमेन्ट स्टोर्स एसोसिएसनका अनुसार, चिनियाँ पर्यटक घटेसँगै समग्र ड्युटी–फ्री बिक्रीमा पनि असर परेको छ। डिसेम्बर महिनामा ड्युटी–फ्री बिक्री १७ दशमलव १ प्रतिशत घटेर करिब ५१ अर्ब ९० करोड येनमा सीमित भयो। सन् २०२५ भरिमा भने ड्युटी–फ्री बिक्री १२ दशमलव ७ प्रतिशत घटेर करिब ५ खर्ब ६६ अर्ब ७० करोड येन पुगेको छ।

एसोसिएसनका एक अधिकारीले “अहिलेकै अवस्था केही समयसम्म कठिन नै रहने” भन्दै फेब्रुअरीमा पर्ने चिनियाँ नयाँ वर्ष (लुनार न्यु इयर) का बिदामा समेत चिनियाँ पर्यटकको आगमन कमजोर रहने संकेत गरे।

सरकारी तथ्यांकअनुसार, कमजोर येन र जापानतर्फका उडान संख्या बढेकाले सन् २०२५ मा जापान भ्रमण गर्ने विदेशी पर्यटकको संख्या कीर्तिमानी करिब ४ करोड २७ लाख पुगेको छ। तर डिसेम्बरमा मात्रै चिनियाँ पर्यटकको संख्या अघिल्लो वर्षको तुलनामा ४५ प्रतिशत ले घटेर करिब ३ लाख ३० हजार मा झरेको छ।

जापानी प्रधानमन्त्री सानाए ताकाइचीले नोभेम्बरको सुरुमा संसदमा ताइवानमाथि आक्रमण भएमा जापानले कदम चाल्न सक्ने संकेत दिएपछि चीनले आफ्ना नागरिकलाई जापान भ्रमण नगर्न आह्वान गरेको थियो। त्यसयता दुई देशबीचको सम्बन्ध थप चिसिएको बताइन्छ।

एसोसिएसनका अनुसार, सन् २०२५ मा ड्युटी–फ्री सामान खरिद गर्ने ग्राहक संख्या कीर्तिमानी ६२ लाख पुगे पनि महँगा घडी र लक्जरी ब्रान्डका झोलाजस्ता वस्तुको बिक्रीमा ठूलो गिरावट आएको छ। यही कारणले चार वर्षपछि पहिलोपटक वार्षिक ड्युटी–फ्री बिक्री घटेको हो।

देशभरका ७० कम्पनी ले सञ्चालन गरेका १७६ डिपार्टमेन्ट स्टोर को समग्र बिक्री (स्वदेशी ग्राहकसहित) सन् २०२५ मा १ दशमलव ५ प्रतिशत ले घटेर करिब ५ ट्रिलियन ७०० अर्ब येन मा सीमित भएको छ। यो पछिल्ला पाँच वर्षयताकै पहिलो वार्षिक गिरावट हो।

डिसेम्बर महिनामा मात्र समग्र बिक्री १ दशमलव १ प्रतिशत ले घटेको छ, जुन पाँच महिनापछि देखिएको पहिलो गिरावट हो। यसको मुख्य कारण ड्युटी–फ्री बिक्रीमा आएको तीव्र कमी रहेको एसोसिएसनले जनाएको छ।